Historia linii

Linia 8: Gumieńce - Basen Górniczy

Przy opracowaniu materiału o historii linii 8 posiłkowałem się materiałami z archiwów MZK, WPKM, ZKM oraz informacji zawartych w książce pn "50 Jahre Stettiner Strassenbahn 1879 - 1929", opracowania „Tramwaje w Szczecinie 1879 – 2008 Kajetana Szmucińskiego i informacji własnych

Trasa:
Gumieńce – Kwiatowa – Okulickiego – Ku Słońcu (z powrotem: Ku Słońcu – Kwiatowa) – Sikorskiego – Rondo Siwka – Sikorskiego – Plac Kościuszki – Krzywoustego – Plac Zwycięstwa – Plac Brama Portowa – Wyszyńskiego – Most Długi – Energetyków – Most Portowy – Gdańska – Estakada Pomorska – Gdańska – Basen Górniczy

Historia starsza

Jak każdy wie pierwszy tramwaj elektryczny w Szczecinie wyjechał na trasę w dniu 4 lipca 1897 roku na odcinku od Łękna do Wyszyńskiego o długości 2,6 km. Następne trasy tramwajowe sukcesywnie elektryfikowano i wymieniano tory tramwaju konnego na tory przeznaczone dla tramwaju elektrycznego. Równocześnie utwardzając nawierzchnie jezdni (brukowano je). Rozbudowując komunikację tramwajową nie zapominano również o wymianie taboru. Wprowadzenie tramwaju elektrycznego wymusiło również opracowanie nowej taryfy (opłat przewozowych). W początkowym okresie wprowadzono 6 taryf, które były zależne od czasu podróży (bilety czasowe) a później wprowadzono jedną taryfę.

Zwiększające się przewozy pasażerskie oraz szybki rozwój komunikacji wymuszał budowę drugich torów do już istniejących. Spowodowane było to zwiększającą się ilością mieszkańców i szybkim rozwojem miasta – budowa nowych domów jak również zakładów przemysłowych. Budowano także nowe trasy. W następnych latach ciągle rozbudowywano sieć tramwajową miasta. Dokupowano nowe wagony tramwajowe aby zabezpieczyć przewozy pasażerskie. Również oddano nowe zajezdnie tramwajowe, gdzie mogłyby stacjonować wagony.

I tak w roku 1912 – 14 czerwca uruchomiono nową linie tramwajową nr 8, która pojechała po nowo oddanej trasie z ulicy Malczewskiego (Birkenallee) przez Rajskiego (Kronprinzenstrasse), Piastów (Barnimstrasse) do placu Kościuszki (Schinkelplatz). W 1912 roku dla rozróżnienia przez pasażerów linii tramwajowych – linii 8 dano kolor „czarny”.

W latach 1912–1923 linia 8 kursowała na swojej trasie, kiedy to właśnie w tym roku (1923) sytuacja ekonomiczna firmy wymusiła zawieszenie kursowania linii 8. W 1929 roku zlikwidowano linie 8 zawieszoną w 1923 roku.

Już do końca istnienia niemieckich rządów w komunikacji miejskiej do 25 kwietnia 1945 roku linii 8 nie uruchomiono.

Historia nowsza

W maju 1945 roku przyjechało z Poznania w grupie około 680 osób, 23 poznańskich tramwajarzy, którzy mieli uruchomić od nowa komunikację tramwajową. Pracownicy „Tramwajów i Autobusów Miasta Szczecina” otrzymali w spadku zdewastowane zajezdnie tramwajowe na Pogodnie, Golęcinie i Niemierzynie, gdzie ta ostatnia nadawała się do eksploatacji. Postanowili jak najszybciej uruchomić komunikację w zniszczonym mieście, gdyż zdawali sobie sprawę, że umożliwi to zasiedlenie miasta i powstanie firm.

Pierwszą linią jak każdy wie była linia 3 uruchomiona 12 sierpnia 1945 roku. Kolejne lata to sukcesywne odbudowywanie i oddawanie następnych odcinków trakcji i torów tramwajowych a wcale nie było to sprawą łatwą. W tym czasie brakowało wszystkiego.

Linie 8 reaktywowano po prawie dwudziestu latach we wrześniu 1948 roku, która w tym okresie jeździła na trasie z Ku Słońcu, Sikorskiego, plac Kościuszki, Krzywoustego, 3 Maja, Dworcowa, Most Bayleya, Łasztownia. Linie 8 - 14 grudnia 1948 roku przedłużono o następny oddany odcinek od ulicy Gdańskiej do Basenu Kaszubskiego (Górniczego).

"Ósemka" tą trasą jeździła do 1957 roku, kiedy to nastąpiła zmiana trasy i linie puszczono po nowo oddanym Moście Długim (im. J. Sobieskiego). Kursowała z Ku Słońcu do Dworcowej starą trasa a od Dworcowej przez nabrzeżę Wieleckie do Mostu Długiego [na ten czas, aby uzyskać to połączenie położono rozjazdy na krzyżówce Dworcowa nab. Wieleckie i na zjeździe na Most Długi].

W 1959 roku w dniach 11 – 15 stycznia komunikacja została sparaliżowana w związku z awarią prostowników z powodu ich przeciążenia ( mała moc) – nie dotrzymano terminów rozbudowy nowej podstacji zasilającej na ulicy Kolumba.

Od 1960 roku linia 8 kursuje nowym odcinkiem trasy [oddano do użytku nowo wybudowane torowisko w ciągu ulicy Wyszyńskiego (Wielkiej)].

26 sierpnia 1964 roku rozpoczął się wieloletni remont ulicy Gdańskiej i w związku z tym linie 8 skierowano z Gumieniec przez nabrzeże Wieleckie, Dworcową z powrotem na Gumieńce. Również w tym czasie kursuje linia nocna 8N. 2 stycznia 1973 roku przywrócono ruch na ulicy Gdańskiej i linia 8 powraca na starą trasę.

W latach 1973 – 1994 linia kursuje na swojej trasie, ale w okresie od 8 sierpnia do 4 września 1994 roku w związku z remontem Mostu Długiego [przy okazji wymieniono torowiska na odcinku od przystanku Energetyków do przystanku Baltona ] linia 8 jeździ z Gumieniec do Dworcowej.

I znowu od 1 czerwca 1997 roku linia 8 zmienia trasę z powodu remontu ulicy Wyszyńskiego – skierowano ją od Bramy Portowej na pętle do Potulickiej. Remont ulicy zakończył się 29 października 1997 roku i linia wraca na swoją trase. Od 15 czerwca do 6 sierpnia 1998 roku z powodu remontu torowiska w ciągu ulicy Energetyków linia jeździ przez ulicę Dworcową.

W następnym roku od 29 czerwca 1999 z powodu remontu Estakady Pomorskiej linie 8 znowu skierowano do ulicy Dworcowej. Po wakacjach ósemka wraca na stałą trasę. W związku z remontem Mostu Długiego w dniach 26 czerwca 23 października 2000 roku linia 8 znowu jeździ przez ulice Dworcową.

W dniach 12 – 16 stycznia 2001 roku na trasie linii 8 kursował testowy tramwaj NGT8D niskopodłogowy firmy Alstom, od 21 do 25 lutego jeździł tramwaj NGT6 prezentowany przez firmę Bombardier a w dniach 10 – 14 marca następny tramwaj GT6N z Berlina.

Na czas budowy wiaduktu do portu linie 8 skierowano do ulicy Dworcowej, gdzie jeździła w dniach 18 kwietnia 2 lipca 2001 roku.

Od 10 września do 25 października 2001 roku linia 8 jeździ na trasie plac Rodła, Wyzwolenia, Piłsudskiego, Matejki, plac Żołnierza, Brama Portowa i dalej po stałej trasie z powodu budowy ronda Ojca Siwka u zbiegu ulic Sikorskiego, Boh. Warszawy i Kordeckiego.

W 2002 roku ZDiTM skorygował rozkłady jazdy na liniach tramwajowy między innymi na linii 8.

Od 25 czerwca 2005 roku na czas remontu ulicy Krzywoustego zawieszono kursowanie linii 8. Ta sytuacja trwała do 31 stycznia 2006 roku kiedy to oddano do użytku nowo odbudowaną ulice Krzywoustego.

21 sierpnia 2006 roku wstrzymano kursowanie „ósemki” w związku z remontem skrzyżowania u zbiegu ulic Ku Słońcu, Okulickiego i Europejskiej. Linia powraca na swoją trasę po skończonym remoncie 28 października 2006 roku.

1 grudnia 2007 roku wprowadzono na trasę Gumieńce – Dworcowa linie 8Bis a linie 8 zawieszono po zakończeniu remontu torowisk na Boh. Warszawy i Krzywoustego w związku z brakiem motorniczych.

2 stycznia 2008 roku uruchomiono zawieszoną linie 8 a zawieszono linie 8 Bis. Od 23 czerwca zawieszono linie 8 a uruchomiono linie 8 Bis jeżdżącą na trasie Gumieńce – Dworcowa. Z dniem 18 lipca przywrócono kursowanie „ósemki” na trasie Gumieńce – Basen Górniczy (zawieszając linie 8 Bis) niektórymi kursami przez ulicę Dworcową.

Ponownie linie 8 zawieszono 4 listopada tego roku na czas remontu torowisk w ciągu ulicy Sikorskiego [od placu Kościuszki do ronda Siwka i od ronda Siwka do wiaduktów kolejowych] dalej w ciągu ulicy Ku Słońcu [od ulicy Tenisowej do bramy głównej Cmentarza Centralnego] oraz od ulicy Krętej do ulicy Kwiatowej wraz z pętlą do ulicy Okulickiego. Wykonawcą prac jest Miejskie Przedsiębiorstwo Komunikacyjne - Łódź Sp. z o.o. Remont torowisk związany jest z przyszłym wprowadzeniem na trasę „ósemki” tramwajów niskopodłogowych.

Remont ten zsynchronizowano z budową ronda drogowego wraz odtworzeniem torów tramwajowych na rondzie na skrzyżowaniu ulic Sikorskiego i Ku Słońcu. Prace przy układaniu torowisk tramwajowych na rondzie prowadziła MZK Łódź na zlecenie Energopolu Szczecin.

Energopol zacznie prace w połowie stycznia 2009 roku. Budowa ma trwać do czerwca 2009 roku. Przewiduje się, że po położeniu torów zostanie uruchomiona komunikacja tramwajowa.

Na czas remontu ZDiTM uruchomił linie zastępczą nr 808 kursującą na trasie Gumieńce - plac Kościuszki.

* * *